Transgene zalm op tafel?

Instanties in de Verenigde Staten besluiten deze week of genetisch veranderde zalm wordt goedgekeurd voor menselijke consumptie. Het zou gaan om het eerste transgene dier dat hiervoor wordt goedgekeurd.

Onderzoekers vragen zich af of er voldoende is nagedacht over de gevolgen van het toelaten van transgene zalm voor menselijke consumptie.

De genetisch veranderde zalm komt uit viskwekerijen en bevat twee genen van andere vissoorten. Deze genen zorgen ervoor dat de zalm sneller groeit en minder voedsel nodig heeft dan conventionele zalm. Het debat over het toelaten van de zalm voor menselijke consumptie, spitst zich toe op de vraag of gevaarlijk is voor de gezondheid en of er een gevaar is voor de wilde zalm als een transgene zalm ontsnapt en in rivieren of oceanen terechtkomt. De onderzoekers wijzen er echter op dat de impact transgene zalm veel verder reikt.

Lagere prijs
De Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) moet de risico's inschatten, maar critici zeggen dat het orgaan onvoldoende kennis en mandaat heeft om alle implicaties van de introductie van de zalm te kunnen overzien. 
 
"Door deze technologische doorbraak kunnen we de kosten van de zalmproductie verlagen en de markt uitbreiden", zegt Martin Smith, milieueconoom aan de Duke University. 
 


Dit volgt op een trend van de laatste decennia in de zalmvisserij, zegt hij: technologische innovaties verlaagden de productiekosten. Een gevolg daarvan was dat de productie toenam en dat ondanks de toegenomen vraag, de prijs is gedaald. "Met transgene zalm zal naar verwachting iets soortgelijks gebeuren", zegt hij.

Smith was hoofdauteur van een studie waarvan de resultaten deze week werden gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Science. De studie concludeert dat de FDA onvoldoende onderkent dat transgene zalm de totale productie en consumptie van zalm zal kan beïnvloeden.

Enerzijds kan een lagere zalmprijs het voordeel hebben dat meer mensen, ook mensen met lage inkomens, zalm gaan eten. Zalm staat erom bekend gezond te zijn voor het hart en de hersens. De transgene zal kan echter ook milieuproblemen veroorzaken.

Antibiotica
De kooien waarin de zalm gekweekt wordt, laten grote hoeveelheden antibiotica en andere middelen in de oceaan lekken. Dat is schadelijk voor het milieu. Ook bestaat de kans dat transgene kweekzalm ontsnapt en ziekten verspreidt of zich mengt met wilde zalm. 

AquaBounty, het bedrijf dat de zalm ontwikkelt, zegt dat het grootste deel van deze zalm steriel is en dat het onwaarschijnlijk is dat de zalm overleeft in het warme wateren van Panama, waar de zalm gekweekt wordt. 
 
Van grotere zorg is, volgens de auteurs van de studie, het feit dat voor hogere zalmproductie in faciliteiten voor aquacultuur, meer wilde vis nodig is als voedsel voor de kweekvis. Deze visvoorraden staan al onder druk door overbevissing.

 

Bron: IPS

Website: www.duurzaamnieuws.nl

 

Zoals het artikel al aangeeft zijn er nu al de nodige problemen bij de zalmproductie. Anti-biotica en pesticiden gebruik ligt bijzonder hoog en de kruising tussen wilde zalm en kweekzalm is een groot probleem. Transgene zalm zal dit alleen nog maar versterken. Maar er komt nog iets bij wat veel kwalijker is. De bedrijven die transgene dieren of planten produceren, zijn daar ook eigenaar van. Dit probleem is al zeer indringend aan de orde geweest met transgene mais die door Monsanto, één van de grootste zaadveredelaars en chemische bestrijdingsmiddelen firma ter wereld,  op de markt wordt gebracht. Het eigendomsrecht van de bijzondere eigenschappen van de genetisch veranderde mais ligt bij Monsanto. Weliswaar claimt Monsanto dat de trangene mais steriel is, maar de praktijk is anders en er worden geregeld transgene “verdwaalde” maïsplanten gevonden. Ook bij de zalmkweek zien we weer dezelfde bewering.

Het lijkt allemaal zo aardig van de industrie en wetenschappers: meer zalm produceren voor het welzijn van de mensheid. Zo zegt  Martin Smith, milieueconoom aan de Duke University, dat door deze technologische doorbraak we de kosten van de zalmproductie kunnen verlagen en de markt uitbreiden". Maar de werkelijkheid is dat het bedrijf dat hierachter zit geld wil verdienen en zijn patenten en researchinspanningen beloond wil zien. Op zich niet mis mee, maar de wetgeving zou zodanig moeten zijn dat bedrijven ook geconfronteerd zouden moeten worden met de negatieve gevolgen. Tot nu toe is het zo dat deze afgeschoven worden op het milieu en de gemeenschap.

 

november 2010

 

Aldus,  Arnold Kamphuijs. Duurzaamheidsadviseur van P4